نور هدايت

حديث ناظر به مسأله توجه به تاريخ گذشتگان است كه قرآن كريم نيز بر آن تأكيد بسيار دارد و در آيات متعدّد بدان اشاره كرده است; يعنى، مى گويد: اقوامى در گذشته بودند كه بر شما از نظر مال، فرزندان و قدرت برترى داشتند و هرگز نيروى آنان باعث نشد كه حضرت عزرائيل(عليه السلام)به آنان مهلت بدهد. بترسيد كه مبادا شما نيز به همان سرنوشت گرفتار شويد و ناگهان سقوط كنيد!تاريخ يكى از منابع شش گانه معرفت است، زيرا ما اوّلين قومى نيستيم كه بر روى زمين ظاهر شده ايم و زندگى كرده ايم. قبل از ما اقوامى بوده اند و آثارى از خود به يادگار گذارده اند. اين آثار به جا مانده بر دو گونه است: 1 ـ آثار تدوينى; 2 ـ آثار تكوينى.آثار تدوينى، همين كتابهاى تاريخى است. وقتى انسان در آنها، سرنوشت اقوام را مطالعه مى كند خيلى خوب مى تواند عبرت بگيرد.

آثار تكوينى، نيز همين شهرهاى ويران شده آنهاست كه قرآن به آن اشاره مى كند و مى گويد: در مسيرتان به شام كه مى رويد، ويرانه هاى شهرهاى قوم لوط، عاد، ثمود و يا امثال اينها پيداست. چرا پيام اين ويرانه ها را نمى شنويد؟ چرا عبرت نمى گيريد؟ وقتى از كنار گورستانها مى گذريد چرا به فرياد مردگان توجّه نمى كنيد؟ كاخهاى شاهان و قدرتمندان را ببينيد كه ويران شده اند. به آثار فراعنه نگاه كنيد; اهرامى كه از چندين ميليون سنگ ساخته شد ـ و حدود ده، بيست سال طول كشيد ـ و هزاران كارگر زحمت كشيدند تا آن را بسازند و هنوز كسى نتوانسته توضيح بدهد كه چگونه اين سنگها را تهيه كرده اند، چون گفته مى شود در آن منطقه كه اهرام تهيه شده است تا هزار كيلومترى آن، كوه بزرگى هم نيست كه ممكن باشد از آن سنگ تهيه كرد. همه اينها را به عنوان قبر براى فرعون ساخته اند. اينها خودش درس است. آيا با آن همه قدرت و يال و كوپال توانستند خود را زنده نگه دارند و جلو مرگ را بگيرند؟درسهاى عبرت، بسيار فراوان است. همين شاه منحوس، محمد رضا، در سقف كاخش دو دستگاه برقى تعبيه شده بود كه اگر شب هوس مى كرد آسمان را ببيند با كليدى سقف باز مى شد و تازه اين جزئى از امكانات مادّيى بود كه براى خود فراهم كرده بودند. اينها با اين كبكبه و دبدبه، به كجا رسيدند؟ مگر نه اين است كه سرانجام، در دل خاك خانه كردند!انبيا واولياى الهى ـ كه گل سر سبد هستى بودند ـ از اين دنيا رخت بربستندتا چه برسد به ديگران.لذا،حضرت رسول خدا(صلى الله عليه وآله)فرمود: «بترسيد از اين كه شما را به سوى آخرت حركت دهند، در حالى كه شما آماده مرگ نباشيد.» آمادگى براى مرگ، همان توبه است; يعنى، بايد دل و جان را از گناهان شستشو داد تا آماده ديدار مرگ باشد.